Có những chuyến đi không đơn thuần là sự di chuyển về mặt địa lý. Đó là hành trình tâm thức, hành trình tìm kiếm những giá trị cốt lõi của lịch sử. Côn Đảo – vùng đất thiêng liêng, nơi từng là “địa ngục trần gian” nhưng đã trở thành trường học cách mạng vĩ đại, nơi thử thách và ngời sáng ý chí kiên trung của bao thế hệ chiến sĩ cộng sản. Trường Chính trị tỉnh Quảng Ninh mang tên đồng chí Vũ Văn Hiếu – Bí thư đầu tiên của Đặc khu ủy Khu mỏ Quảng Ninh – người chiến sĩ cộng sản kiên trung đã trút hơi thở cuối cùng tại chính nhà tù Côn Đảo năm 1942. Sự gắn kết thiêng liêng ấy tạo nên một xúc cảm đặc biệt cho chuyến hành trình về Côn Đảo của tập thể cán bộ, giảng viên Trường Chính trị Vũ Văn Hiếu. Đây không chỉ là hoạt động tri ân của hậu thế mà còn là một “Hành trình đỏ” mang ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc giữa những người tiếp nối lý luận với thực tiễn khốc liệt của lịch sử cách mạng. Đây cũng chính là dịp để cán bộ, giảng viên Nhà trường soi rọi lại chặng đường lịch sử, tự hào về mạch nguồn truyền thống, từ đó khơi dậy khát vọng cống hiến, quyết tâm xây dựng nhà trường và quê hương Quảng Ninh ngày càng giàu mạnh, vững bước hướng tới tương lai.
Ảnh: Đoàn công tác dâng hoa, dâng hương tại Đài tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ Nghĩa trang Hàng Dương
- Hành trình Côn Đảo: Tự hào truyền thống, khơi sâu mạch nguồn lý tưởng cộng sản
Điểm dừng chân đầu tiên của đoàn công tác cán bộ, giảng viên Trường Chính trị Vũ Văn Hiếu là tham quan hệ thống nhà tù Côn Đảo. Đây được mệnh danh là “Địa ngục trần gian” suốt hơn một thế kỷ. Đoàn lần lượt đi qua Trại Phú Hải, Chuồng Cọp Pháp, Chuồng Cọp Mỹ và khu Chuồng Bò. Nhà tù Côn Đảo, dưới sự cai trị của thực dân Pháp và đế quốc Mỹ đã trở thành một biểu tượng của sự tàn bạo và khốc liệt. Với mục đích giam giữ và tra tấn các tù nhân chính trị, các chiến sĩ cách mạng và những người dân yêu nước, Côn Đảo được xây dựng trở thành nhà tù khét tiếng với các hình thức giam cầm, tra tấn dã man. Năm 1862, thực dân Pháp xây dựng nhà tù Côn Đảo trên một quần đảo biệt lập, xa đất liền, nhằm cô lập tù nhân chính trị và các chiến sĩ cách mạng. Với các hình thức tra tấn khốc liệt và điều kiện sống cực kỳ khắc nghiệt, Côn Đảo đã trở thành nơi khiến tù nhân phải chịu đựng cả nỗi đau thể xác lẫn tinh thần nhằm khuất phục ý chí của những người yêu nước. Tồn tại trong suốt 113 năm (1862 – 1975), đã có khoảng 200.000 lượt người tù bị giam cầm tại nhà tù Côn Đảo và có khoảng 20.000 người đã vĩnh viễn nằm lại trên mảnh đất thiêng liêng này.
Ảnh: Đoàn công tác thăm hệ thống nhà tù Côn Đảo
Nhà tù Côn Đảo – Trường học đấu tranh cách mạng nơi “địa ngục”
Dù bị giam giữ trong điều kiện khắc nghiệt, những người chiến sĩ cộng sản tại Côn Đảo không hề khuất phục. Họ biến nơi đây thành “trường học cách mạng”, nơi hun đúc ý chí, tổ chức các phong trào đấu tranh và nuôi dưỡng lý tưởng độc lập, tự do cho dân tộc. Chính tại nơi ngục tù tăm tối ấy, các chiến sĩ cộng sản đã biến nhà tù thành trường học lý luận. Họ tổ chức học tập chủ nghĩa Mác – Lênin, thành lập các chi bộ Đảng, xuất bản báo chí bí mật và bồi dưỡng ý chí chiến đấu. Đây chính là những lớp học chính trị đặc biệt nhất: Không bục giảng, không giáo trình in ấn, nhưng lại cho ra đời những nhà lãnh đạo kiệt xuất của Đảng. Đó là minh chứng cho thấy sức mạnh của lý luận khi hòa quyện với niềm tin hành động sẽ tôi luyện lên một ý chí gang thép, khí tiết kiên cường của các bậc tiền bối cách mạng. Dưới sự lãnh đạo của những chiến sĩ cộng sản kiên trung, các tù nhân đã tổ chức học tập, trao đổi kinh nghiệm đấu tranh, đồng thời tuyên truyền tư tưởng cách mạng. Nhiều phong trào đấu tranh mạnh mẽ tại đây đã góp phần làm lung lay nền tảng thống trị của kẻ thù. Nhà tù Côn Đảo không thể khuất phục được lòng yêu nước, mà ngược lại, trở thành nơi rèn luyện bản lĩnh, bồi dưỡng lý tưởng và thử thách lòng trung thành tuyệt đối của các thế hệ cách mạng tiền bối.
Sáng ngời tinh thần người chiến sĩ cộng sản Vũ Văn Hiếu
Điểm dừng chân xúc động nhất trong chuyến hành trình của tập thể cán bộ giảng viên trường Chính trị Vũ Văn Hiếu chính là không gian tĩnh mịch của Nghĩa trang Hàng Dương. Trong không gian linh thiêng của nghĩa trang Hàng Dương, đoàn đã kính cẩn nghiêng mình trước ngôi mộ của người Bí thư đầu tiên của Đặc khu ủy Khu mỏ Quảng Ninh – đồng chí Vũ Văn Hiếu. Đầu năm 1941, đồng chí bị thực dân Pháp đày ra Côn Đảo lần thứ hai. Dù chịu cảnh tra tấn man rợ và bệnh tật dày vò đến kiệt sức, đồng chí vẫn giữ trọn lòng son sắt với Đảng. Trước giờ phút hy sinh vào ngày 26 tháng 4 năm 1942 ở tuổi 35, đồng chí đã cởi chiếc áo duy nhất đang mặc để trao lại cho đồng chí của mình. Hành động cao đẹp đó đã trở thành huyền thoại về tình đồng chí, minh chứng cho lý tưởng “Sống vì Đảng, chết không rời Đảng”. Đồng chí là biểu tượng sáng ngời cho lòng trung thành tuyệt đối với Đảng, với Nhân dân.
Ảnh: Đoàn kính cẩn nghiêng mình trước ngôi mộ của đồng chí Vũ Văn Hiếu – Bí thư đầu tiên của Đặc khu ủy Khu mỏ Quảng Ninh.
Hành trình về với Côn Đảo của Nhà trường chính là cuộc hành trình trở về với cội nguồn tâm linh cách mạng, nơi người anh hùng mà Nhà trường vinh dự mang tên đã ngã xuống. Sự hy sinh của đồng chí Vũ Văn Hiếu và các bậc tiền bối cách mạng tại Côn Đảo là di sản tinh thần vô giá, là cái nôi giáo dục chính trị tư tưởng sống động nhất cho đội ngũ giảng viên hôm nay.
- Khát vọng tương lai: Chuyển hóa niềm tự hào truyền thống thành động lực hành động tại trường Chính trị Vũ Văn Hiếu
Trong suốt hành trình về Côn Đảo, đối với cán bộ, giảng viên Trường Chính trị Vũ Văn Hiếu, nhận thức về quá khứ không dừng lại ở sự tri ân, mà cốt lõi phải trở thành kim chỉ nam để biến nhận thức thành hành động. Từ niềm tự hào sâu sắc sau hành trình về nguồn tại Côn Đảo, tập thể Trường Chính trị Vũ Văn Hiếu xác định rõ trách nhiệm lớn lao trong việc chuyển hóa những giá trị tinh thần thiêng liêng thành những hành động thực tế, cụ thể, nhằm đưa Nhà trường vững bước trong giai đoạn phát triển mới.
Trước hết, khát vọng tương lai được cụ thể hóa bằng việc đổi mới mạnh mẽ nội dung và phương pháp giảng dạy lý luận chính trị. Tấm gương ngời sáng của đồng chí Vũ Văn Hiếu và các bậc tiền bối tại Côn Đảo phải bước ra từ trang sách, hòa vào từng bài giảng lý luận để trở thành hơi thở của thực tiễn. Mỗi giảng viên lý luận chính trị không chỉ truyền thụ kiến thức khoa học Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, mà phải là người truyền lửa cách mạng. Việc chủ động lồng ghép những bài học thực tế từ “Hành trình đỏ” vào các phần học như: Lịch sử Đảng, Xây dựng Đảng, Chủ nghĩa xã hội, Xây dựng Nhà nước pháp quyền… sẽ giúp học viên thấu hiểu sâu sắc giá trị của độc lập, từ đó nâng cao bản lĩnh chính trị và củng cố niềm tin tuyệt đối vào sự lãnh đạo của Đảng.
Bên cạnh đó, khát vọng tương lai đặt ra yêu cầu cấp thiết về xây dựng đội ngũ cán bộ, giảng viên “vừa hồng, vừa chuyên”, mẫu mực về đạo đức và sắc bén về trí tuệ. Thấm nhuần lời thề của người cộng sản “Sống vì Đảng, chết không rời Đảng”, mỗi cán bộ, giảng viên Nhà trường quyết tâm không ngừng tự học, tự rèn luyện, nâng cao năng lực chuyên môn, nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn. Trong kỷ nguyên số và bối cảnh toàn cầu hóa, đội ngũ giảng viên chính là những chiến sĩ tiên phong trên mặt trận tư tưởng, chủ động, kiên quyết đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng.
Cuối cùng, khát vọng vươn xa của Nhà trường gắn liền với mục tiêu xây dựng Trường Chính trị Vũ Văn Hiếu đạt chuẩn mức 2. Nhà trường phấn đấu nâng cao toàn diện chất lượng đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp có đủ phẩm chất, năng lực và uy tín, ngang tầm nhiệm vụ. Đây chính là hành động thiết thực nhất để tiếp nối lý tưởng của đồng chí Vũ Văn Hiếu, đóng góp nguồn nhân lực chất lượng cao vào sự nghiệp phát triển kinh tế – xã hội, giữ vững quốc phòng – an ninh, xây dựng tỉnh Quảng Ninh ngày càng giàu đẹp, văn minh, hiện đại.
Hành trình về Côn Đảo với chủ đề “Tự hào truyền thống, khát vọng tương lai” của Trường Chính trị Vũ Văn Hiếu không thuần túy là một hoạt động về nguồn, mà là một đợt sinh hoạt chính trị sâu rộng, có giá trị khoa học và thực tiễn to lớn. Hành trình ấy đã nối liền quá khứ hào hùng với hiện tại và tương lai; khơi sâu thêm niềm tự hào về ngôi trường mang tên người chiến sĩ cộng sản Vũ Văn Hiếu anh hùng. Đứng trước những yêu cầu mới của thời đại, tập thể cán bộ, giảng viên và nhân viên nhà trường nguyện tiếp nối ngọn đuốc lý tưởng của các thế hệ cha anh, biến niềm tự hào thành khát vọng cống hiến, quyết tâm thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ chính trị, xứng đáng là trung tâm đào tạo cán bộ chất lượng cao, góp phần xây dựng Quảng Ninh ngày càng giàu mạnh, hạnh phúc.
Trần Thị Thu Trang Khoa Nhà nước và Pháp luật
